Najstarsze znane ofiary dżumy. Wiele z nich to dzieci
23 czerwca 2026, 10:01Międzynarodowy zespół pod kierunkiem Ruairidha Macleoda i Frederika V. Seersholma z Uniwersytetu Kopenhaskiego – w skład którego wchodzili Martin Sikora i Eske Willerslev – przeanalizował DNA z zębów 46 osób pochowanych na czterech cmentarzyskach nad Angarą, na zachodnim brzegu Bajkału, datowanych na 5500-5000 lat temu. U 18 osób wykryto Yersinia pestis, czynnik sprawczy dżumy. Wskaźnik wykrywalności wynosi tutaj zatem 39 procent. Tymczasem badania paleogenomiczne średniowiecznych ofiar czarnej śmierci z londyńskiego Smithfield dały wynik zaledwie 20 procent.
Dżuma Justyniana wymarła, Czarna Śmierć wciąż żywa
29 stycznia 2014, 11:38W przeszłości świat nawiedziły dwie pandemie dżumy. Pierwsza z nich wybuchła w VI wieku w Cesarstwie Bizantyjskim jest znana pod nazwą Dżuma Justyniana. Jej ofiarami padli ludzie z Europy, Azji i Afryki. Mogła ona zabić nawet 25 milionów osób. Osiemset lat później pojawiła się Czarna Śmierć
Bursztyn sprzed 20 mln lat z przodkami pałeczki dżumy?
5 października 2015, 12:04Na zatopionej w bursztynie pchle Atopopsyllus cionus sprzed ok. 20 mln lat znajduje się bakteria, która wg George'a Poinara Juniora z Uniwersytetu Stanowego Oregonu, może być prehistorycznym szczepem pałeczki dżumy (Yersinia pestis).
Dżumę do Europy przynieśli migranci ze Stepu Pontyjskiego
28 listopada 2017, 11:36Analiza genomu sześciu osób żyjących pomiędzy późnym neolitem a epoką brązu (4800-3700 lat temu) wskazuje, że dżuma pojawiła się w Europie w neolicie, wraz z dużą migracją ludzi ze stepów Eurazji.
536 – najgorszy rok, w którym można było żyć
16 listopada 2018, 10:38Dla historyka średniowiecza, Michael McCormicka, najgorszym rokiem, w jakim można było żyć był rok 536. To początek jednego z najgorszych do życia okresów, jeśli nie najgorszego, stwierdza McCormick, który na Uniwersytecie Harvarda przewodzi projektowi o nazwie Initiative for the Science of the Human Past.
Czarna śmierć jednak dotarła do średniowiecznej subsaharyjskiej Afryki?
12 marca 2019, 06:18Czarna śmierć, epidemia dżumy, która spustoszyła XIV-wieczną Europę, mogła dotrzeć do subsaharyjskiej Afryki.
Poznaliśmy nowe szczegóły na temat Pierwszej Pandemii
7 czerwca 2019, 12:23Międzynarodowy zespół naukowy przeanalizował ludzkie szczątki z 21 stanowisk archeologicznych. Uczeni chcieli w ten sposób więcej dowiedzieć się o ewolucji bakterii Yersinia pestis, która wywołała Pierwszą Pandemię, dżumę Justyniana z lat 541–542 oraz następujące po niej kolejne mniejsze epidemie, które trwały do około 750 roku
Wiemy, gdzie narodziła się Czarna Śmierć
22 czerwca 2022, 05:26Czarna Śmierć, największa pandemia w historii, trwała w latach 1346–1353. Wiemy, że wywołała ją bakteria Yersinia pestis, jednak jej źródła pozostają tajemnicą. Naukowcy z Instytutu Antropologii Ewolucyjnej im. Maxa Plancka w Lipsku, Uniwersytetu w Tybindze oraz University of Stirling przebadali starożytne genomy Y. pestis i stwierdzili, że źródeł pandemii należy szukać w Azji Środkowej.
Podczas wykopalisk w pobliżu ossuarium w Kutnej Horze odkryto 34 masowe groby
5 grudnia 2019, 12:29Archeolodzy prowadzący wykopaliska w pobliżu ossuarium, tzw. Kaplicy Czaszek, w Kutnej Horze w Czechach odkryli 34 masowe groby z 1200 szkieletami. Większość z nich należy do ofiar czarnej śmierci i głodu. Eksperci twierdzą, że to największe tego typu znalezisko w Europie.
Epidemia czarnej śmierci... zmniejszyła bioróżnorodność flory
10 marca 2026, 08:39Epidemia czarnej śmierci pochłonęła życie być może nawet połowy mieszkańców Europy. Wsie opustoszały, pola leżały odłogiem. Przez wieki ten obraz funkcjonował w zbiorowej wyobraźni jako triumf przyrody nad człowiekiem – chwilowe oddanie Ziemi temu, do kogo należy. I prawdopodobnie obraz ten jest prawdziwy. Jednak myliłby się ten, kto by sądził, że w tym czasie bioróżnorodność roślin uległa zwiększeniu. Było wręcz przeciwnie.

